Jak zabezpieczyć się przed nieuczciwym kontrahentem

Jak zabezpieczyć się przed nieuczciwym kontrahentem

Wielu przedsiębiorców zastanawia się, jakie mają możliwości zabezpieczenia swych interesów, przy nawiązywaniu kontaktów biznesowych z nowymi kontrahentami lub mając relacje biznesowe z podmiotami o pogarszającej się kondycji finansowej. Jak można zabezpieczyć się przed nieuczciwym kontrahentem?

Na początku każdej współpracy z klientem należy z pewną dozą ostrożności podejść do zapewnień o jego wypłacalności. Warto przeprowadzić więc następującą, uproszczoną procedurę weryfikacyjną:

  1. Należy sprawdzić czy nowy kontrahent ma dokumenty rejestrowe takie jak: NIP, VAT, REGON, KRS lub Wpis do Ewidencji ew. wyciąg z CEIDG;
  2. Warto sprawdzić czy nowy kontrahent nie jest wpisany do rejestru dłużników (np.: Krajowy Rejestr Dłużników lub Biuro Informacji Kredytowej) lub nie pojawia się na giełdach wierzytelności (tzw. giełdy długów).

Z każdym kontrahentem należy spisać umowę lub co najmniej przekazać mu do akceptacji Ogólne warunki dostaw i sprzedaży. Ogólnymi warunkami dostaw i sprzedaży posługują się dostawcy i sprzedawcy – są to spisane zasady do zaakceptowania przy składaniu zamówienia wskazujące jak będzie realizowana współpraca. Ogólne warunki dostaw i sprzedaży zawierają ustalenia takich istotnych zagadnień jak: warunki i termin dostawy, moment przejścia ryzyka na kupującego, odpowiedzialność sprzedawcy za wady towaru, zasady zwrotu towarów, warunki płatności, ustalenie właściwości sądu właściwego dla sporu z kontrahentem.

Jak jeszcze może się zabezpieczyć sprzedawca? Poniżej przedstawiam dwa najczęściej spotykane sposoby: podpisanie faktury przez kontrahenta oraz weksel in blanco z porozumieniem wekslowym.

Podpisanie faktury przez kontrahenta

Zasadniczo, fakturę można wystawić przed dokonaniem dostawy towarów lub wykonaniem usługi – podstawą prawną jest tu art. 106 (i) ust. 7 pkt 1) ustawy o podatku od towarów i usług: „Faktury nie mogą być wystawione wcześniej niż 30. dnia przed dokonaniem dostawy towaru lub wykonaniem usługi”. Oznacza to, że faktury mogą być wystawione w okresie pomiędzy 30-tym dniem przed dokonaniem dostawy towaru lub wykonaniem usługi a 15 dniem miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano dostawy towaru lub wykonano usługę (poza pewnymi wyjątkami, gdzie faktury mogą być wystawione dowolnie wcześnie, np.: faktur dla czynności rozliczanych w okresach rozliczeniowych).

Z powyższego wynika, że faktury te mogą być wystawione przed dokonaniem dostawy towaru lub przed wykonaniem usługi, byle nie nastąpiło to wcześniej niż przed 30 dniem od dnia dokonania dostawy towarów bądź od dnia wykonania usługi. Dla sprzedawcy oznacza to, że ma towar w magazynie i najpierw wysyła fakturę do podpisu i zaakceptowania, po otrzymaniu zaś podpisanej faktury wysyła towar.

Co umożliwia uzyskanie podpisu na fakturze przez kontrahenta? Księgowa lub doradca podatkowy powie, że nie ma już obowiązku podpisywania faktur, bo zgodnie z art. 229 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28.11.2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej: „Państwa członkowskie nie wymagają podpisywania faktur”. Jednakże namówienie kontrahenta na podpis na fakturze służy innym, niepodatkowym celom, chodzi mianowicie o to, aby wystawiona przez sprzedawcę faktura, która została podpisana przez kupującego, nabrała waloru „zaakceptowanego przez dłużnika rachunku”, zgodnie z art. 485 § 1 pkt 2) k.p.c., a także aby stała się dowodem spełnienia świadczenia niepieniężnego przez sprzedawcę (np.: dostarczenia towaru bez wad).

Weksel in blanco

Weksel in blanco to weksel, który w momencie podpisania brakuje określonych elementów np.: kwoty zobowiązania lub daty płatności weksla. Weksel in blanco jest o tyle praktyczny, że przydaje się do zabezpieczenia roszczeń pieniężnych, których dokładna kwota będzie dopiero znana za jakiś czas. Do weksla in blanco dołącza się porozumienie wekslowe, w którym strony precyzyjnie opisują w jakich konkretnie przypadkach posiadacz weksla może go wypełnić.

Weksel in blanco, podobnie jak i zaakceptowana przez kupującego faktura, umożliwia skorzystanie z postępowania nakazowego – szybkiego i skutecznego postępowania sądowego.

W praktyce gospodarczej stosuje się też inne zabezpieczenia, takie jak: hipoteka, zastaw rejestrowy, poręczenie cywilne, zastrzeżenie prawa własności, przewłaszczenie na zabezpieczenie.

 

Foto dzięki uprzejmości Stuart Miles / freedigitalphotos.net

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.